Nükleer Çağın 80. Yılında “Rüzgar Yönündekiler”: ABD’nin Testleri Sağlığı Nasıl Etkiledi?

80 yıl önce ABD’nin Hiroşima ve Nagasaki’ye atom bombası atmasıyla başlayan nükleer çağ, dünyayı değiştirdi. Marshall Adaları’ndan Nevada’ya kadar uzanan nükleer testler, binlerce insanın hayatını etkiledi. 1950’ler ve 60’larda Utah’ta büyüyen Mary Dickson, nükleer savaş senaryolarında “eğil ve korun” talimatı verilen milyonlarca okul çocuğundan biriydi.

CNN International’a konuşan Dickson, testlerden yayılan radyoaktif serpintinin rüzgar yönünde yaşayan toplulukları nasıl etkilediğini anlattı. Dickson, tiroid kanseri olduğunu, ailesindeki diğer bireylerin de kanser ve otoimmün hastalıklarla mücadele ettiğini belirtti. Mahallesindeki beş blokluk alanda 54 kişinin kanser, doğum kusurları veya düşüklerle mücadele ettiğini ifade etti.

ABD Çevre Koruma Ajansı, radyasyona maruz kalan grupları takip eden çalışmalara dayanarak, “Radyasyon maruziyeti kansere yakalanma riskini artırır ve doz arttıkça risk de yükselir” açıklamasında bulundu. Nevada test sahasını çevreleyen Arizona, Nevada, Utah, Oregon, Washington ve Idaho eyaletlerinde yaşayanlar “rüzgar yönündekiler” olarak adlandırıldı.

Dickson, “Kaç arkadaşımın kanserinin geri geldiğini sayamıyorum… Psikolojik hasar geçmiyor. Hayatınızın geri kalanını her ağrı ve her yumru için ‘geri mi geldi’ diye endişelenerek geçiriyorsunuz. Soğuk Savaş bizim için hiç bitmedi” dedi.

Nükleer çağın başlangıcı, 1945’te Hiroşima ve Nagasaki’ye atılan bombalarla oldu; bombalar anında yaklaşık 110 bin kişiyi öldürdü. 1945-1996 yılları arasında ABD, Sovyetler Birliği, İngiltere, Fransa ve Çin, dünya genelinde 2 binden fazla test gerçekleştirdi. ABD testlerini Nevada ve Marshall Adaları’nda; Sovyetler Birliği Kazakistan ve Novaya Zemlya’da; İngiltere Avustralya ve Kiritimati Adası’nda; Fransa Cezayir ve Fransız Polinezyası’nda; Çin ise Lop Nur Çölü’nde yaptı.

ABD Savunma Bakanlığı, nükleer test gazileriyle çalışmaya devam ettiklerini ve tıbbi kayıtlarla ilgili çözülmemiş sorular üzerinde çalışmaların sürdüğünü açıkladı. Japonya’da bombaların yıkıcı kullanımından 80 yıl sonra, yer üstü testlerin etkileri ve dünyanın nükleer hesaplaşması halen gündemde.